Collage: beeldscherm, boeken, hand, spotprent, biografieen
 
18 november 2009

In het Jaarboek Parlementaire Geschiedenis wijdt PDC-medewerker Bert van den Braak een artikel aan de Eerste Kamer in de periode 1995-2009. Hij geeft hiermee een beknopt vervolg op zijn in 1989 verschenen dissertatie. Van den Braak constateert dat de Eerste Kamer zelfbewuster lijkt te zijn dan ooit tevoren. De titel van zijn artikel luidt dan ook: Geen zelfreflectie, maar zelfbewustzijn.

In het artikel wordt ingegaan op de wetgevende activiteiten van de Eerste Kamer, op de samenstelling en herkomst van de leden, en op discussie die recentelijk over de Eerste Kamer werden gevoerd. Hoewel het aantal verwerpingen gemiddeld niet hoger lag dan in het verleden, kregen enkele verwerpingen welk veel aandacht. Dat was met name het geval bij twee voorstellen tot grondwetsherziening die bij de tweede lezing niet de vereiste tweederde meerderheid haalden.

Van den Braak wijst erop dat daardoor ten onrechte het beeld kan ontstaan van een voortdurend dwarsliggende Senaat. Dat is echter niet het geval. Wel weet de Eerste Kamer goed gebruik te maken van de dreiging met een veto om geregeld verbeteringen of toezeggingen af te dwingen van het kabinet. Zo speelt zij een goede rol als bewaker van de wetgevingskwaliteit.

De discussies over de zin van de Eerste Kamer zijn daardoor verstomd. Die kunnen echter volgens Van den Braak weer oplaaien als er in de Eerste Kamer een 'andere' meerderheid in de Senaat zou komen als in de Tweede Kamer en verwerpingen dan wel vaak voorkomen. Als de Senaat echt een hindermacht wordt, zal haar dat niet in dank worden afgenomen.